Bir idari davada, İYUK m. 15/1-b uyarınca 'ehliyet' yönünden davanın reddine karar verilebilmesi için aranan 'menfaat ihlali' koşulunun, kişisel, meşru ve güncel olması ne anlama gelir? Bir belediye meclis üyesinin, kendi mülkiyeti dışında kalan bir alanın 'riskli alan' ilan edilmesine karşı dava açma ehliyeti var mıdır?

'Menfaat ihlali', bir iptal davası açabilmenin subjektif ehliyet koşuludur. Bu menfaatin şu üç unsuru taşıması gerekir: 1) Kişisel (Subjektif) Olması: İdari işlem ile dava açan kişi arasında özel, doğrudan bir ilişkinin bulunması gerekir. Her vatandaşın her idari işleme karşı dava açması (vatandaşlık davası/actio popularis) kabul edilmemiştir. 2) Meşru Olması: Korunması istenen menfaatin, hukuk düzeni tarafından tanınan, yasal bir menfaat olması gerekir. Hukuka aykırı bir durumdan elde edilen bir menfaatin korunması istenemez. 3) Güncel Olması: Menfaatin, davanın açıldığı anda mevcut ve etkilenmiş olması gerekir. Gelecekte doğması muhtemel veya varsayımsal bir menfaat ihlali yeterli değildir. Danıştay 14. Daire'nin 2017/589 E. sayılı kararında, belediye meclis üyelerinin, riskli alan ilan edilen yerde taşınmazları bulunmadığı için bu işleme karşı dava açma ehliyetlerinin olmadığına karar verilmiştir. Danıştay'a göre, meclis üyelerinin 'ilçenin plan bütünlüğünün bozulacağı' iddiası, bu aşamada kişisel, meşru ve güncel bir menfaat ihlali oluşturmaz. Bu iddia, ancak riskli alan ilanından sonra hazırlanacak imar planlarına karşı, planlama sürecindeki rolleri dolayısıyla dava açtıklarında değerlendirilebilir. Bu karar, mülkiyet veya benzeri doğrudan bir hukuki bağ olmadan, sadece kamu görevlisi sıfatına dayanarak dava açma ehliyetinin kabul edilmeyeceğini göstermektedir.