Bir itirazın iptali davasında, mahkeme, uyuşmazlığın trafik kazasından kaynaklanan bir haksız fiil olmasına rağmen, sadece 'yetkili icra dairesinde usulüne uygun bir takip bulunmadığı' gerekçesiyle yetkisizlik kararı verebilir mi? HMK'daki yetki kuralları bu durumu nasıl düzenler?

Hayır, mahkeme bu gerekçeyle yetkisizlik kararı veremez. Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2016/11629 E. sayılı kararında bu durum ele alınmıştır. Dava, her ne kadar 'itirazın iptali' davası olarak açılmış olsa da, temelindeki uyuşmazlık bir trafik kazasından kaynaklanan haksız fiildir. Bu durumda, uygulanacak yetki kuralları sadece İİK ile sınırlı değildir; HMK'daki genel ve özel yetki kuralları da dikkate alınmalıdır. HMK m. 16, haksız fiilden doğan davalarda, 'haksız fiilin işlendiği yer', 'zararın meydana geldiği yer' veya 'zarar görenin yerleşim yeri' mahkemesinin de yetkili olduğunu düzenler. Ayrıca, 2918 sayılı KTK m. 110 da kazanın olduğu yer veya sigortacının bulunduğu yer mahkemelerini yetkili kılar. İtirazın iptali davalarında icra takibinin yapıldığı yerin yetkili olduğuna dair genel bir kural olsa da, bu yetki kesin değildir ve diğer seçimlik yetki kurallarını ortadan kaldırmaz. Somut olayda, davacı genel yetkili mahkeme olan davalının yerleşim yeri mahkemesinde (HMK m. 6) dava açmıştır. Bu mahkeme yetkili olduğundan, işin esasına girmesi gerekirken, 'takibin yetkili yerde yapılmadığı' gibi hatalı bir gerekçeyle yetkisizlik kararı vermesi hukuka aykırıdır. Mahkeme, mevcut yetki kurallarından herhangi birinin kendi yetkisini doğurup doğurmadığını incelemek zorundadır.