HMK m. 331/1 ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 323. maddesi ışığında, aile konutu şerhi konulması talebiyle açılan bir davanın, tarafların boşanmasıyla konusuz kalması durumunda, vekalet ücreti de dahil olmak üzere yargılama giderleri hakkında nasıl bir karar verilmelidir?

Aile konutu şerhi konulması talebi, evlilik birliğinin devamı süresince geçerli olan bir hukuki korumadır. Tarafların boşanmasıyla birlikte, dava konusu taşınmaz aile konutu olma niteliğini kaybeder ve dava konusuz kalır. Bu durumda mahkeme, davanın esası hakkında 'karar verilmesine yer olmadığına' hükmeder. Yargılama giderleri ve vekalet ücreti konusunda ise HMK m. 331/1 ve HMK m. 323/1-ğ gereğince, 'davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumu' dikkate alınarak bir karar verilir. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi'nin 2016/23374 E., 2018/4312 K. sayılı kararında bu durum ele alınmıştır. Mahkeme, dava açıldığı anda, dava konusu taşınmazın gerçekten aile konutu olup olmadığını, davacının bu şerhi istemekte haklı bir nedeninin bulunup bulunmadığını ve davalının şerh konulmasına haksız yere engel olup olmadığını değerlendirmelidir. Eğer dava açıldığı tarihte davacının talebinde haklı olduğu sonucuna varılırsa, davanın açılmasına sebebiyet veren davalı, yargılama giderlerini ve davacı lehine takdir edilecek vekalet ücretini ödemeye mahkum edilir. Aksi durumda, yani davacının haksız olduğu kanaatine varılırsa, giderler davacı üzerinde bırakılır ve davalı lehine vekalet ücretine hükmedilir.