6706 sayılı Kanun m. 10/4 ve SİDAS m. 14'te düzenlenen 'hususilik (specialty) kuralı' nedir? Yargıtay, iade kararlarında bu kuralın uygulanmasını nasıl denetlemektedir? İade talep eden devletin ayrıca bir taahhütte bulunması zorunlu mudur?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #288411

Hususilik (specialty) kuralı, iade edilen bir kişinin, ancak iade kararına dayanak teşkil eden suçlardan dolayı yargılanabileceği veya mahkum olduğu cezanın infaz edilebileceği ilkesidir. Bu kural, iade edilen kişinin, iade talebinde yer almayan başka suçlardan dolayı keyfi bir şekilde yargılanmasını önlemeyi amaçlar. Yargıtay, iade kararlarını denetlerken bu kurala titizlikle uymaktadır. Yargıtay 11. Ceza Dairesi'nin 06.03.2023 tarihli, 2023/730 E. sayılı kararı gibi birçok kararda, iade talep eden devlet tarafından 'başka suçlardan dolayı yargılanmayacağı' hususunda bir taahhütte bulunulmadığı veya ilk derece mahkemesi kararında bu güvencenin belirtilmediği gerekçesiyle bozma kararları verilmiştir. Ancak, SİDAS m. 14/1'e göre, sözleşmeye taraf olan devletler bu kurala uymayı zaten taahhüt etmiş sayılırlar. Bu nedenle, iade talep eden devletin SİDAS'a taraf olması durumunda ayrıca bir taahhüt aranmaması gerektiği savunulabilir. Buna rağmen Yargıtay'ın yerleşik uygulaması, iade talep eden devletin açık bir taahhüdünün dosyada bulunmasını veya en azından ilk derece mahkemesi kararında, iadenin sadece talep konusu suçlarla sınırlı olduğuna dair açık bir şerh düşülmesini aramaktadır. Bu, iade edilen kişinin haklarının azami düzeyde korunmasını sağlamaya yönelik bir yaklaşımdır.