Boşanma davası devam ederken taraflardan birinin vefat etmesi üzerine dava konusuz kalır. Bu durumda mahkeme, vekalet ücreti ve yargılama giderlerine nasıl hükmetmelidir? HMK m. 331/1 bu duruma nasıl uygulanır?

Boşanma davası, tarafların şahsına sıkı sıkıya bağlı bir hak olduğundan, taraflardan birinin ölümüyle birlikte dava konusuz kalır ve mahkeme 'karar verilmesine yer olmadığına' hükmeder. Ancak HMK m. 331/1 gereği, mahkemenin yargılama giderleri ve vekalet ücreti hakkında karar vermesi gerekir. Bu karar, 'davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre' verilir. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi kararlarında bu ilke benimsenmiştir. Mahkeme, evlilik birliğinin temelinden sarsılmasına yol açan olaylarda hangi tarafın daha kusurlu olduğunu, toplanan delillere göre değerlendirir. Eğer davacının dava açmakta haklı olduğu, yani davalının daha ağır kusurlu olduğu kanaatine varırsa, yargılama giderlerini ve davacı lehine vekalet ücretini ölen tarafın mirasçılarına yükler. Tersi durumda, yani davacının haksız veya eşit kusurlu olduğu sonucuna varırsa, giderlerin davacı üzerinde bırakılmasına ve davalı (mirasçıları) lehine vekalet ücretine hükmedebilir. Dolayısıyla, davanın esası bitmese de, kusur değerlendirmesi yargılama giderleri yönünden yapılmak zorundadır.