İdari yargıdaki iptal davasında, davanın ehliyet koşulu olarak aranan 'menfaat ihlali'nin 'bireysel işlemlere karşı' nasıl değerlendirildiği ve 'ciddi, makul, maddi, manevi bir ilişkisinin varlığı' kriterlerini açıklayınız. (Danıştay 15. Dairesi 2016/4312 K.)

Danıştay 15. Dairesi'nin 2016/4312 K. sayılı kararında belirtildiği üzere, iptal davaları için 'menfaat ihlali' subjektif ehliyet koşulu olarak getirilmiştir. Bu koşul, menfaat ihlalinin hak ihlali kavramından daha geniş kapsamlı olduğunu, maddi veya manevi bir zararı bulunmasa dahi ilgiliye dava açma hakkı verdiğini ifade eder. Bireysel işlemlere karşı iptal davalarında, genel olarak davacının idari işlemle 'ciddi ve makul', 'maddi' ve 'manevi' bir ilişkisinin varlığı, iptal davası açma ehliyeti için yeterli görülmektedir. Menfaat ilişkisinin kurulmasında temel olarak; 'kişisel', 'meşru' ve 'güncel' bir menfaatin varlığı aranır. Gelecekte gerçekleşmesi muhtemel bir menfaat ilgisi ise, iptal davası açma hakkını vermez. Her somut olay, özelliklerine göre incelenerek menfaat ilişkisinin varlığı araştırılır.