HMK Madde 194'te düzenlenen 'Somutlaştırma Yükü ve Delillerin Gösterilmesi' ilkesinin amacı nedir? Bu ilke, taraflara hangi yükümlülükleri getirir ve yargılama sürecine etkisi nedir?

HMK Madde 194, 'Somutlaştırma Yükü ve Delillerin Gösterilmesi'ni düzenler: 1. Taraflar, dayandıkları vakıaları, ispata elverişli şekilde somutlaştırmalıdırlar (HMK 194/1). 2. Tarafların, dayandıkları delilleri ve hangi delilin hangi vakıanın ispatı için gösterildiğini açıkça belirtmeleri zorunludur (HMK 194/2). Bu maddenin amacı, uygulamada genel geçer ifadelerle somut vakıalara dayanmadan davaların açılıp yürütülmesinin önüne geçmektir. Tarafların, iddia veya savunma amacıyla ileri sürdükleri vakıaları zaman, mekan, kişi ve oluş şekli gibi unsurlarıyla açık ve somut olarak ortaya koymaları gerekir. Ayrıca, her bir vakıayı hangi delille ispat edeceklerini de açıkça belirtmelidirler. Bu yükümlülük, yargılamanın sağlıklı yürütülmesi, mahkemenin uyuşmazlığı doğru tespit etmesi, karşı tarafın kendini savunabilmesi ve makul sürede karar verilmesi için önemlidir. Bu yükü yerine getirmeyen taraf sonuçlarına katlanır (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 2020/242 E., 2020/712 K.; Yargıtay 22. Hukuk Dairesi 2016/11089 E., 2016/12255 K.).