HMK 31. maddesinde düzenlenen 'hakimin davayı aydınlatma ödevi' ile HMK 25. maddesindeki 'taraflarca getirilme ilkesi' arasındaki denge nasıl kurulmalıdır? Hakim, aydınlatma ödevi kapsamında tarafların ileri sürmediği bir vakıayı onlara hatırlatabilir mi?

Hayır, hatırlatamaz. Taraflarca getirilme ilkesi (HMK 25) esastır. Hakimin davayı aydınlatma ödevi (HMK 31), taraflarca ileri sürülmüş olan ancak maddi veya hukuki açıdan belirsiz ya da çelişkili olan hususların açıklığa kavuşturulmasıyla sınırlıdır. Hakim, bu ödev kapsamında taraflara soru sorabilir, açıklama yaptırabilir. Ancak bu ödev, tarafların hiç ileri sürmediği bir vakıayı veya delili onlara hatırlatma veya onlar adına dava dosyasına dahil etme yetkisi vermez. Aksi takdirde taraflarca getirilme ilkesi ihlal edilmiş olur. (İlgili Maddeler: HMK m. 25, HMK m. 31. İlgili Karar: YHGK Esas: 2015/22-1732 Karar: 2017/623)