Hâkimin davayı aydınlatma ödevi (HMK m. 31), taraflarca getirilme ilkesinin (HMK m. 25) bir istisnası mıdır, yoksa bu ilkeyi yumuşatan bir düzenleme midir?
Hâkimin davayı aydınlatma ödevi, taraflarca getirilme ilkesinin mutlak bir istisnası değildir. Bu ödev, tarafların ileri sürdüğü ancak belirsiz veya çelişkili olan hususların açıklığa kavuşturulması amacıyla hâkime tanınan bir yetki ve görevdir. Hâkim bu yolla tarafların ileri sürmediği yeni bir vakıayı davaya dahil edemez, sadece mevcut olanı aydınlatır. Dolayısıyla ilkeyi yumuşatan bir düzenlemedir. (YHGK 2015/3171 E. kararı)