Etkin pişmanlıkta failin savunma hakkının kapsamında 'hakların bildirilmesi' neden önemlidir? Özellikle TCK m.4'teki 'kanunu bilmemek mazeret sayılmaz' kuralına rağmen bu bildirimin gerekliliği nasıl savunulur?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #285554

Etkin pişmanlık hükümleri, ceza normu değil, faile tanınan bir 'haktır'. Bu hakkın etkin bir şekilde kullanılabilmesi için, yargılama süjeleri (Cumhuriyet savcısı veya hakim) tarafından faile bu haklarının hatırlatılması gerekir. TCK m.4'teki 'kanunu bilmemek mazeret sayılmaz' kuralı, işlenen fiilin suç teşkil ettiğini bilmeme durumunu ifade ederken, faile tanınan bir hakkın kullanımına ilişkin bildirimin gerekliliğini ortadan kaldırmaz. Bu bildirimin önemi, 'adil/dürüst yargılanma hakkı' (Anayasa m.36, AİHS m.6/3-a) ve 'savunma hakkı'nın bir gereği olarak kabul edilir. Failin haklarını bilmediği için etkin pişmanlıktan yararlanamaması, adalet duygusuyla bağdaşmaz. Yargılama makamının bu hatırlatma görevi, yargılamanın hakkaniyetini artırır ve faile tanınan imkanın gerçek anlamda kullanılmasını sağlar (Yargıtay 19. CD, 03.10.2019 T., 2019/28763 E., 2019/12226 K.).