CMK m.289/1-d bendindeki 'Mahkemenin kanuna aykırı olarak davaya bakmaya kendini görevli veya yetkili görmesi' mutlak bozma nedeni olarak hangi durumlarda uygulanır ve bu durumun yargılama yetkisi üzerindeki etkisi nedir?

CMK m.289/1-d bendindeki bu durum, mahkemenin davaya bakma görevinin kendi yetkisini aştığı veya başka bir yargı yerinin (örneğin özel görevli mahkeme veya idari yargı) bakması gerektiği halde kendisini görevli kabul etmesi ya da süresinde yapılmış yetkisizlik itirazını yasaya aykırı olarak reddedip kendisini yetkili sayması hallerinde uygulanır. Bu mutlak bozma nedenidir, çünkü yargılamanın en temel kurallarından biri olan görev ve yetki kurallarına aykırılık, yargılamanın hukukiliği ve bağlayıcılığı üzerinde doğrudan bir etki yaratır. Görev ve yetki, yargılama makamının dava üzerindeki hakimiyetini ve hüküm kurma salahiyetini belirlediği için, bu kuralın ihlali yargılamanın temelden sakat olduğu anlamına gelir (CMK m.289 Gerekçesi).