HMK'nın 26. maddesinde düzenlenen 'Taleple Bağlılık İlkesi'nin' ihlal edildiği tipik durumlar nelerdir? Yargıtay içtihatlarından en az iki farklı ihlal durumunu örneklerle açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #282241

Taleple Bağlılık İlkesi'nin ihlal edildiği tipik durumlar, hâkimin talep sonucundan fazlasına, farklı bir şeye karar vermesi veya talep hakkında hiç karar vermemesidir. Birinci ihlal durumu, Yargıtay 1. Hukuk Dairesi'nin 2018/2421 Esas, 2018/11892 Karar sayılı kararı ile açıklanabilir. Bu kararda, davacının belirli bir dönem (01.01.2010-01.08.2011) için ecrimisil talep etmesine rağmen, mahkemenin talebi aşarak (11.12.2009-01.08.2011 dönemi için) hüküm kurması HMK m. 26'ya aykırı bulunmuştur. İkinci ihlal durumu ise, Yargıtay 2. Hukuk Dairesi'nin 2018/8772 Esas, 2018/8772 Karar sayılı kararı ile örneklendirilebilir. Bu kararda, davalı-karşı davacı kadının boşanma davasını TMK m. 166/1-2 (evlilik birliğinin sarsılması) hukuki sebebine dayandırmasına rağmen, mahkemenin talep sonucunda bulunmayan TMK m. 166/4 (fiili ayrılık) maddesi gereğince boşanmaya karar vermesi, hâkimin taleplerle bağlılığı ilkesine aykırı görülerek bozma nedeni yapılmıştır. Bu durum, hâkimin hukuki nitelendirme özgürlüğünün, tarafların açıkça belirlediği hukuki sebebin sınırları içinde kalması gerektiğini gösterir.