Bir davada, davalı vekili, davacıya ait olduğunu iddia ettiği devamsızlık tutanaklarını delil olarak sunmamıştır. Mahkeme, HMK m. 31'deki aydınlatma ödevi kapsamında bu tutanakları re'sen getirtip, altındaki imzacıları tanık olarak dinleyebilir mi?

Hayır, dinleyemez. Hukuk Genel Kurulu'nun 2015/22-1732 E., 2017/623 K. sayılı kararında belirtildiği üzere, bu durum HMK m. 25'te düzenlenen 'taraflarca getirilme (hazırlama)' ilkesine aykırı olur. İspat yükü kendisinde olan davalının delillerini sunmaması, o delile dayanmaktan vazgeçtiği anlamına gelir. Hâkimin davayı aydınlatma ödevi, tarafların ileri sürmediği bir vakıayı hatırlatmak veya onlar adına delil toplamak anlamına gelmez. Mahkeme, davalının sunmadığı delilleri re'sen toplayamaz.