Delil ikamesi için avans yatırılmasına ilişkin HMK m. 324 hükmü, tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyeceği davalar için de geçerli midir?

Hayır, tam olarak geçerli değildir. HMK m. 324/3, 'Tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyeceği dava ve işler hakkındaki hükümler saklıdır.' demektedir. Bu tür davalarda (velayet, soybağı vb.) re'sen araştırma ilkesi geçerli olduğu için, hâkim delilleri kendiliğinden toplayabilir. HMK m. 325'e göre, bu deliller için gereken giderler taraflarca yatırılmazsa, Hazine'den karşılanmasına karar verilir. Yani delilden vazgeçme sonucu doğmaz.