Kanun yararına bozma kurumunun, kesinleşmiş HAGB kararlarına karşı işletilmesinin hukuki önemini ve Yargıtay'ın bu yolla yapacağı denetimin kapsamını açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #281223

Kanun yararına bozma (CMK m.309), istinaf veya temyiz incelemesinden geçmeksizin kesinleşen hukuka aykırı mahkeme kararlarına karşı başvurulan olağanüstü bir kanun yoludur. HAGB kararları da, eğer süresi içinde istinaf edilmezlerse kesinleşirler. Kesinleşen bu HAGB kararlarında sonradan hukuka aykırılık tespit edilmesi halinde, Adalet Bakanlığı'nın talebi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı kanun yararına bozma yoluna gidebilir. Bu kurumun önemi, normal kanun yollarının tükendiği veya kullanılmadığı durumlarda dahi hukuka aykırılıkların giderilmesine ve içtihat birliğinin sağlanmasına olanak tanımasıdır. Yargıtay, kanun yararına bozma başvurusu üzerine HAGB kararını hem usul hem de esas açısından tam bir denetime tabi tutar. Bu denetim, HAGB'nin objektif ve subjektif şartlarının varlığı, suçun vasıflandırılması, cezanın bireyselleştirilmesi gibi ilk hükmün esasına ilişkin tüm hukuka aykırılıkları kapsar. Yargıtay bir hukuka aykırılık tespit ederse, bu aykırılığın niteliğine göre ya kendisi düzelterek karar verir ya da yeniden yargılama yapılmasını gerektiren bir durum varsa dosyayı yerel mahkemeye iade eder. (Bkz: YCGK 2019/90 E., 2022/98 K.)