TCK m.192/3'te düzenlenen etkin pişmanlık hükmünün, uyuşturucu madde ticareti suçunda uygulanabilmesi için 'hizmet ve yardım'ın niteliği ne olmalıdır? Bir sanığın, hakkında adli arama kararı olmayan bir durumda, polisin sorması üzerine üzerindeki uyuşturucuyu kendiliğinden teslim etmesi bu kapsamda değerlendirilebilir mi? Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 2018/664 K. sayılı kararını esas alarak tartışınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #279810

TCK m.192/3, suç haber alındıktan sonra failin, suçun ortaya çıkmasına ve diğer suç ortaklarının yakalanmasına 'hizmet ve yardım' etmesi halinde cezasında indirim yapılmasını öngörür. 'Hizmet ve yardım'ın niteliği, somut olayın özelliklerine göre belirlenir ve ceza adaletine somut, yararlı bir katkı sağlaması gerekir. Bu bağlamda, YCGK'nın 20.12.2018 tarihli ve 2018/664 K. sayılı kararı, 'kendi suçunu ortaya çıkarma' şeklindeki hizmet ve yardımın sınırlarını çizmesi açısından önemlidir. Karara göre, sanığın üzerinde uyuşturucuyu kendiliğinden teslim etmesinin etkin pişmanlık kapsamında sayılıp sayılmayacağı, o anki hukuki duruma ve polisin delil elde etme imkanına bağlıdır: 1) Arama Kararı/Emri Varsa: Eğer kolluk görevlilerinin elinde geçerli bir adli arama kararı veya yazılı arama emri varsa, sanık zaten yasal olarak aranacak ve üzerindeki uyuşturucu madde ele geçirilecektir. Bu durumda sanığın maddeyi kendiliğinden teslim etmesi, kaçınılmaz olan bir sonucun önüne geçmekten ibaret olup, suçun ortaya çıkmasına 'hizmet ve yardım' olarak nitelendirilemez. Dolayısıyla TCK m.192/3 uygulanmaz. 2) Arama Kararı/Emri Yoksa: Eğer kolluk görevlilerinin elinde geçerli bir adli arama kararı veya emri yoksa ve sanığı sadece şüphe üzerine durdurmuşlarsa, bu durumda sanığın üzerinde hukuka uygun bir arama yapma imkanları bulunmamaktadır. Yapacakları bir arama hukuka aykırı olacak ve elde edilen delil (uyuşturucu madde) hükme esas alınamayacaktır. İşte bu durumda, sanığın uyuşturucu maddeyi kendiliğinden teslim etmesi, hukuka aykırı bir delilin hukuka uygun hale gelmesini sağlamakta ve kendi suçunun subuta ermesine, yani 'ortaya çıkmasına' doğrudan hizmet etmektedir. YCGK 2018/664 K. sayılı kararında, tam da bu ikinci durumu analiz etmiş ve hakkında arama kararı olmayan sanığın, üzerindeki uyuşturucuyu teslim ederek delili hukuka uygun hale getirmesinin ve böylece kendi suçunu ortaya çıkarmasının TCK m.192/3 kapsamında bir 'hizmet ve yardım' olduğuna hükmetmiştir. Bu nedenle, bu senaryoda sanık hakkında etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanması gerekir.