Medeni usul hukukunda 'tasarruf ilkesi' nedir ve yemin delili ile ilişkisi nasıldır?

Tasarruf ilkesi (HMK m. 24), hâkimin taraflardan birinin talebi olmaksızın kendiliğinden bir davayı inceleyemeyeceği ve karara bağlayamayacağı anlamına gelir. Dava açmak, davadan feragat etmek, delil göstermek gibi işlemler tarafların tasarrufundadır. Yemin delili de bu ilkenin bir yansımasıdır; taraflar açıkça bu delile dayanmadıkça, hâkim kendiliğinden yemin teklifinde bulunamaz. Bu delili kullanıp kullanmama iradesi tamamen taraflara aittir.