CMK 223/9'da yer alan 'Derhâl beraat kararı verilebilecek hâllerde durma, düşme veya ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilemez' hükmündeki 'Derhâl' kavramının, doktrin ve Yargıtay tarafından 'yargılamanın geldiği aşama itibariyle, ilave bir araştırma yapılmasına ya da delil toplanmasına gerek kalmadan' şeklinde yorumlanmasının 'lekelenmeme hakkı' ve 'adil yargılanma hakkı' ile bağlantısını irdeleyiniz.

Yargıtay 6. Ceza Dairesi'nin 2023/6168 E., 2024/9063 K. sayılı kararı, 'Derhâl' kavramının geniş yorumunu benimsemiştir. Buna göre 'Derhâl', 'yargılamanın geldiği aşama itibariyle, ilave bir araştırma yapılmasına ya da delil toplanmasına gerek kalmadan' anlamına gelmektedir. Bu yorum, dar yoruma (delil takdiri gerektirmeyen, fiilin ilk bakışta suç teşkil etmediği haller) karşıdır. Bu geniş yorumun amacı, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 6. maddesinde güvence altına alınan 'adil yargılanma hakkı', Anayasa'nın 36. ve 38. maddelerindeki 'masumiyet karinesi' ve ceza muhakemesine egemen olan 'lekelenmeme hakkı'nı korumaktır. Eğer dosyadaki mevcut delillere göre, ek araştırmaya gerek kalmadan beraat kararı verilebiliyorsa, dava zamanaşımı dolmuş olsa bile sanığın daha lehine olan beraat kararı verilmelidir; bu durum, sanığın lekelenmiş durumda bırakılmasını engeller.