Yargıtay Ceza Genel Kurulu’nun 2018/71 E. sayılı kararında, fuhuş suçunda CMK m.160 vd. uyarınca görevlendirilen kimliğini gizleyen kolluk görevlisinin elde ettiği delillerin hukuka uygun olduğu kabul edilmiştir. Bu tür bir gizli operasyonun, şüphelilerin özel hayatının gizliliği (Anayasa m.20, AİHS m.8) hakkına bir müdahale oluşturup oluşturmadığı ve eğer oluşturuyorsa bu müdahalenin hangi şartlarda meşru sayılabileceği nasıl değerlendirilmelidir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #278374

Kimliğini gizleyen bir kolluk görevlisinin, şüphelilerle iletişime geçerek (telefonla arama, buluşma, pazarlık yapma) delil toplaması, şüphelilerin özel hayatının gizliliği ve haberleşme hürriyeti gibi temel haklarına bir müdahale teşkil edebilir. Bu müdahalenin meşru sayılabilmesi için AİHS m.8/2'de ve Anayasa m.20/2'de belirtilen şartların (kanunla öngörülmüş olma, meşru bir amaç taşıma ve demokratik bir toplumda gerekli ve orantılı olma) karşılanması gerekir. Bu bağlamda değerlendirme yapılırken: 1) **Kanunilik:** Müdahalenin yasal bir dayanağının (CMK m.160, m.161 ve PVSK gibi) olması gerekir. 2) **Meşru Amaç:** Suçların önlenmesi, kamu düzeninin korunması, başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması gibi meşru bir amaç bulunmalıdır. Fuhuşla mücadele bu kapsamda değerlendirilebilir. 3) **Demokratik Toplumda Gereklilik ve Orantılılık:** Bu, en önemli kriterdir. Müdahale, hedeflenen meşru amaca ulaşmak için 'gerekli' olmalı, yani daha az müdahaleci bir yöntemle aynı sonuca ulaşılamayacak olmalıdır (ikincillik ilkesi). Ayrıca, müdahalenin ağırlığı ile elde edilecek fayda arasında makul bir 'orantı' bulunmalıdır. YCGK kararında, kolluğun ajan provokatör olmaması, yani sanıkların zaten var olan suç işleme iradelerini ortaya çıkarması, bu müdahalenin orantılı olduğu yönünde bir kabulü yansıtır. Eğer kolluk kişiyi suça kışkırtsaydı, müdahale orantısız ve gayrimeşru olurdu. Ayrıca, elde edilen bilgilerin sadece suç soruşturmasıyla sınırlı kullanılması ve gereksiz ifşadan kaçınılması da özel hayatın korunması açısından önemlidir.