Yargıtay 6. Ceza Dairesi’nin 2023/6168 E. sayılı kararında CMK m.223(9)'daki 'derhal beraat' ilkesi tartışılırken, 'Yargılamanın geldiği aşama itibariyle ilâve bir araştırma yapılmasına ya da delil toplanmasına gerek kalmadan, verilmiş olan beraat kararı usul ve yasaya uygun bir karar olarak değerlendiriliyorsa, işbu karar dairesince onanmalıdır' denilmiştir. Bu, Yargıtay'ın zamanaşımı dolsa bile, eğer ilk derece mahkemesinin beraat kararı doğruysa, bu beraati onaması gerektiği anlamına mı gelir?

Evet, Yargıtay 6. Ceza Dairesi'nin bu kararı ve benzeri içtihatlar, tam olarak bu anlama gelmektedir. Eğer ilk derece mahkemesi, dosyadaki mevcut delillere göre sanık hakkında usul ve yasaya uygun bir beraat kararı vermişse ve Yargıtay incelemesi sırasında (veya BAM incelemesi sırasında) o suç için öngörülen dava zamanaşımı süresi dolmuş olsa bile, Yargıtay'ın öncelikle CMK m.223/9 ilkesi gereğince bu beraat kararının doğruluğunu denetlemesi ve eğer beraat kararı yerindeyse onu onaması gerektiği kabul edilmektedir. Yani, 'derhal beraat' imkanı (ilk derece mahkemesi bu imkanı kullanmış ve doğru bir beraat vermişse), zamanaşımı nedeniyle düşme kararı verilmesinin önüne geçer. Bu yaklaşım, sanığın lekelenmeme hakkını ve masumiyet karinesini daha güçlü bir şekilde korur. Eğer ilk derece mahkemesinin beraat kararı hatalıysa (örneğin, aslında mahkumiyet gerekliyken beraat verilmişse veya eksik soruşturma varsa), o zaman Yargıtay beraati onayamayacağı için, zamanaşımı dolmuşsa düşme kararı verebilir veya eksiklik varsa bozabilir. Ancak doğru bir beraat varsa, zamanaşımına rağmen onanması esastır.