CMK m.223(4)(b) 'Şahsî cezasızlık sebebinin varlığı' nedeniyle ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilir. Şahsi cezasızlık sebepleri ile hukuka uygunluk nedenleri (örn: CMK m.223(2)(d)) arasındaki temel fark nedir? Her ikisi de fiilin hukuka aykırılığını etkiler mi?

Şahsi cezasızlık sebepleri ile hukuka uygunluk nedenleri arasında temel bir fark vardır: **Hukuka Uygunluk Nedenleri (CMK m.223(2)(d)):** (Meşru savunma, hakkın kullanılması, ilgilinin rızası, kanun emri vb.) Fiilin bizatihi hukuka aykırılığını ortadan kaldırır. Yani, eylem en başından beri haksız değildir, hukuk düzeni tarafından meşru kabul edilir. Bu nedenle beraat kararı verilir. Fiil suç teşkil etmez. **Şahsî Cezasızlık Sebepleri (CMK m.223(4)(b)):** Fiil hukuka aykırıdır, suçun tüm unsurları (tipiklik, hukuka aykırılık, kusurluluk) mevcuttur. Ancak kanun koyucu, failin kişisel durumu, mağdurla olan ilişkisi veya başka bir politika gereği, o failin o suçtan dolayı cezalandırılmamasını öngörmüştür. Örneğin, TCK m.167'de bazı malvarlığı suçlarının belirli derecedeki akrabalar arasında işlenmesi halinde ceza verilmemesi bir şahsi cezasızlık sebebidir. Burada fiilin hukuka aykırılığı devam eder, ancak fail cezalandırılmaz. Bu nedenle 'ceza verilmesine yer olmadığı' kararı verilir. Kısacası, hukuka uygunluk nedeni fiilin kendisini meşrulaştırırken, şahsi cezasızlık sebebi sadece failin cezalandırılmasını engeller, fiilin haksızlık niteliğini değiştirmez.