Yargıtay 18. Ceza Dairesi’nin 2016/12878 E. sayılı kararında, Anayasa m.141 ve CMK m.34, 223, 230'a aykırı olarak önceki karara yollama yapılarak gerekçesiz hüküm kurulması bozma nedeni sayılmıştır. Gerekçeli karar hakkının CMK m.223'te sayılan hükümlerin verilmesindeki rolü ve önemi nedir?

Anayasa m.141 ve CMK m.34, 230 uyarınca mahkeme kararlarının gerekçeli olması zorunludur. CMK m.223'te sayılan hükümler (beraat, mahkumiyet vb.) yargılamanın sonucunu ve tarafların hukuki durumunu doğrudan etkileyen nihai kararlardır. Bu nedenle bu hükümlerin neden verildiğinin, hangi delillere dayanıldığının, iddia ve savunmaların nasıl değerlendirildiğinin açık ve denetlenebilir bir şekilde gerekçede ortaya konulması gerekir. Yargıtay kararında eleştirildiği gibi, önceki bir karara (muhtemelen bozulan bir karara) sadece yollama yaparak, yeni hükmün gerekçelerini detaylandırmadan karar vermek, gerekçeli karar hakkının ihlalidir. Gerekçe, hem tarafların kararı anlamasını ve kanun yoluna başvururken hangi noktalara itiraz edeceklerini bilmelerini sağlar, hem de üst mahkemenin (Yargıtay/BAM) kararın hukuka uygunluğunu denetleyebilmesi için zorunludur. Gerekçesiz veya yetersiz gerekçeli bir hüküm, adil yargılanma hakkının da ihlali anlamına gelir ve CMK m.230'daki hükümde bulunması gereken unsurların eksikliği nedeniyle bozma sebebidir.