CMK Madde 160 gerekçesinde, soruşturma evresini açma görevinin Cumhuriyet savcısına verildiği ve özel kişilerin sadece ihbar yoluyla bu süreci 'tahrik edebileceği' belirtilmiştir. Bu 'tahrik etme' yetkisinin sınırları ve savcının takdir hakkı arasındaki denge, Ceza Genel Kurulu’nun 2017/892 E. sayılı kararındaki 'başlangıç şüphesi' kriterleri ile nasıl şekillenmektedir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #278233

CMK Madde 160 gerekçesi, soruşturma başlatma yetkisini münhasıran Cumhuriyet savcısına vermiştir. Özel kişilerin ihbarı, savcıyı harekete geçiren bir 'tahrik' unsuru olsa da, savcı bu ihbarı değerlendirirken mutlak bir bağlılık içinde değildir. Ceza Genel Kurulu’nun 2017/892 E. sayılı kararında tanımlanan 'başlangıç şüphesi' burada kilit rol oynar. Savcı, ihbarın akla ve mantığa uygun, en azından belirti düzeyinde somut delillere dayanıp dayanmadığını değerlendirir. Eğer ihbar, soyut iddia ve tahminlerden ibaretse, başlangıç şüphesi oluşmayacağından savcı soruşturma başlatmama takdirine sahiptir. Dolayısıyla, özel kişilerin 'tahrik etme' yetkisi, savcının başlangıç şüphesi kriterlerine göre yapacağı objektif değerlendirme ile sınırlıdır. Gerekçede belirtildiği gibi, 'ihbarın, daha başlangıçtan esassız olduğu anlaşılıyorsa, araştırmaya yine de girişilmesi gerektiği söylenemez.'