HMK madde 27'de düzenlenen 'Hukukî Dinlenilme Hakkı'nın temel unsurları nelerdir? Bu hakkın ihlali, yargılama sürecini ve verilen kararları nasıl etkiler?

HMK madde 27'de düzenlenen 'Hukukî Dinlenilme Hakkı', Anayasa'nın 36. maddesi ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 6. maddesinde yer alan adil yargılanma hakkının en önemli unsurlarından biridir. Bu hak, davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgililerinin kendi hakları ile bağlantılı olarak sahip olduğu kapsamlı bir haktır. Temel unsurları şunlardır: Yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunması (dilekçelerin tebliği, gelişmelerden haberdar olma), açıklama ve ispat hakkı (iddia ve savunmalarını ileri sürme, delil sunma), mahkemenin, açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesi (sunulan delil ve iddiaların gerekçede tartışılması) ve kararların somut ve açık olarak gerekçelendirilmesi. Bu hakkın ihlali, yargılamanın adil niteliğini kaybetmesine neden olur ve verilen kararın bozulmasına yol açar. Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin 2017/196 E., 2017/1217 K. sayılı kararı, dava dilekçesinin davalıya tebliğ edilmeden görevsizlik kararı verilmesini hukuki dinlenilme hakkının ihlali olarak değerlendirmiştir. (HMK m.27, Anayasa m.36, AİHS m.6, Yargıtay 15. Hukuk Dairesi - Karar: 2017/1217)