Bir idari işlemin hukuka aykırılığı nedeniyle iptal edilmesi, idarenin aynı konuda tamamen serbest kalması anlamına mı gelir? İptal kararının idare açısından bağlayıcılığı ne düzeydedir?

Hayır, idarenin tamamen serbest kalması anlamına gelmez. İptal kararı, idare üzerinde 'bağlayıcı' bir etkiye sahiptir. İYUK m.28'e göre idare, mahkeme kararının esasına ve gerekçesine göre işlem tesis etmek veya eylemde bulunmak zorundadır. İptal kararının bağlayıcılığı şu anlama gelir: 1. **Aynı İşlemi Tesis Etme Yasağı:** İdare, mahkeme tarafından hukuka aykırı bulunarak iptal edilen bir işlemi, aynı hukuki ve fiili nedenlerle yeniden tesis edemez. Bu, 'res judicata' (kesin hüküm) ilkesinin bir sonucudur. 2. **Gerekçeye Uyma Zorunluluğu:** İdare, takdir yetkisini kullanarak yeni bir işlem tesis edecekse bile, bu yeni işlemi mahkemenin iptal kararında belirttiği gerekçelere ve hukuka aykırılık tespitlerine uygun olarak yapmak zorundadır. Örneğin, işlem yetki yönünden iptal edilmişse, bu kez yetkili makam tarafından işlem yapılmalıdır. 3. **Eski Halin İadesi (Restitutio in Integrum):** İdare, iptal edilen işlem nedeniyle ortaya çıkan hukuka aykırı durumu ortadan kaldırmak ve mümkünse işlemden önceki hukuki ve fiili durumu geri getirmekle yükümlüdür. Bu, iptal kararının geçmişe etkili olmasının doğal bir sonucudur.