İdari dava açma ehliyeti, tüm toplumu ilgilendiren konularda nasıl yorumlanmaktadır? Danıştay'ın yerleşik içtihatlarına göre, bir çevre derneğinin veya meslek odasının, üyelerini doğrudan ilgilendirmese bile, kamu yararını ilgilendiren bir idari işleme karşı dava açma ehliyeti var mıdır?

Evet, vardır. Menfaat ihlali ve dava açma ehliyeti, çevre, tarihi ve kültürel değerlerin korunması, imar uygulamaları gibi tüm toplumu veya geniş bir kesimi ilgilendiren konularda, bireysel menfaat ihlali aranan durumlara göre çok daha geniş yorumlanmaktadır. Danıştay'ın yerleşik içtihatlarına göre, bu tür konularda sadece doğrudan ve kişisel menfaati ihlal edilen bireyler değil, aynı zamanda o alanda faaliyet gösteren ve tüzüklerinde bu tür kamu yararlarını koruma amacı bulunan meslek kuruluşları, odalar, barolar ve dernekler gibi sivil toplum kuruluşlarının da iptal davası açma ehliyeti bulunmaktadır. (Bkz: D5-K:2008/4476, Türk Tabipleri Birliği'nin atama işlemine karşı dava açma ehliyetinin kabulü). Bu kuruluşların, üyelerinin kolektif menfaatlerini ve genel olarak kamu yararını koruma görevleri, onlara bu tür davaları açma konusunda meşru bir menfaat ve subjektif ehliyet sağlar.