İptal davasına konu edilebilecek idari işlemlerin 'bireysel işlemler' ve 'düzenleyici işlemler' olarak ikiye ayrılmasının temel farkları nelerdir? 'Genelge' hangi kategoriye girer ve buna karşı dava açma süresi nasıl belirlenir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #273389

Bireysel ve düzenleyici işlemler arasındaki temel farklar, muhatapları ve hukuki nitelikleridir: - **Bireysel İşlemler:** Belirli bir kişiye veya duruma yönelik olarak tesis edilen, somut hukuki sonuçlar doğuran işlemlerdir (Örn: atama kararı, disiplin cezası, yıkım kararı). Dava açma süresi, kural olarak işlemin ilgiliye tebliğinden itibaren başlar. - **Düzenleyici İşlemler:** Sürekli, nesnel (objektif), soyut ve genel nitelikte hukuk kuralları koyan, değiştiren veya kaldıran idari işlemlerdir. Belirli bir kişiyi değil, o durumda olan herkesi hedefler (Örn: yönetmelik, tüzük, tebliğ). Dava açma süresi, kural olarak Resmi Gazete'de veya başka bir usulle ilan tarihini izleyen günden itibaren başlar. Bir 'genelge', içeriğine göre her iki kategoride de yer alabilir. Eğer genelge, idarenin iç işleyişine yönelik, personele emir ve direktif veren bir nitelikteyse ve dış dünyada yeni bir hukuk kuralı koymuyorsa, düzenleyici işlem sayılmaz. Ancak, eğer bir genelge, vatandaşların hak ve yükümlülüklerini etkileyen, soyut ve genel nitelikte yeni kurallar getiriyorsa (yani bir yönetmelik gibi davranıyorsa), o zaman 'düzenleyici işlem' olarak kabul edilir. Bu durumda, bu genelgeye karşı ilanı veya duyurulduğu tarihten itibaren 60 gün içinde doğrudan Danıştay'da (genellikle) iptal davası açılabilir. Ayrıca, bu genelgenin uygulanması üzerine, uygulama işlemi ile birlikte genelgenin de iptali istenebilir. (Bkz: D12 - K:2014/5994)