Bir idari işlemin 'şekil' unsuru bakımından hukuka aykırılığı ne demektir? Anayasa m.129'un memurlar hakkında tesis edilecek disiplin cezaları açısından getirdiği zorunlu şekil şartı nedir ve bu şarta uyulmamasının sonucu ne olur?
Bir idari işlemin 'şekil' unsuru bakımından hukuka aykırılığı, o işlemin tesis edilirken kanun, tüzük, yönetmelik gibi mevzuatta öngörülen usul ve biçim koşullarına uyulmaması anlamına gelir. Bu koşullar, işlemden önce bir görüş alınması, bir kurul kararının gerekmesi veya işlemden etkilenecek kişinin savunmasının alınması gibi çeşitli olabilir. Anayasa'nın 129. maddesi, memurlar ve diğer kamu görevlileri hakkında özel ve zorunlu bir şekil şartı getirir. Bu maddeye göre, 'savunma hakkı tanınmadan disiplin cezası verilemez'. Bu, anayasal bir güvencedir ve idare için mutlak bir zorunluluktur. Eğer bir memura veya kamu görevlisine savunma hakkı tanınmadan bir disiplin cezası verilirse, bu işlem 'şekil' unsuru yönünden ağır bir hukuka aykırılıkla sakatlanmış olur. Sonuç olarak, bu işleme karşı açılacak bir iptal davasında, işlemin esasına (fiilin işlenip işlenmediğine) bakılmaksızın, sadece bu usuli eksiklik nedeniyle işlemin iptaline karar verilir.