Bir idari işlemin 'yetki' unsuru bakımından hukuka aykırılığı hangi şekillerde ortaya çıkabilir? 'Usulde paralellik ilkesi'nin yetki unsuruyla ilişkisini bir örnekle açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #273299

İdari işlemin yetki unsuru bakımından hukuka aykırılığı çeşitli şekillerde ortaya çıkabilir: 1. **Yer Yönünden Yetkisizlik:** İdari birimin kendi coğrafi sınırları dışında işlem yapması (Örn: A belediyesinin B belediyesi sınırları içinde işlem yapması). 2. **Zaman Yönünden Yetkisizlik:** İdarenin işlem yapma yetkisini kanunla belirlenen süre dışında kullanması. 3. **Konu Yönünden Yetkisizlik (Fonksiyon Gaspı):** İdarenin, yasama veya yargı organının yetki alanına giren bir konuda işlem yapması (Örn: İdarenin kanunla düzenlenmesi gereken bir konuda yönetmelik çıkarması). 4. **Kişi Yönünden Yetkisizlik (Yetki Gaspı):** Bir idari makam veya görevlinin, başka bir makam veya görevlinin yetki alanına giren bir konuda işlem yapması. Bu durum ast-üst arasında (vali-kaymakam) veya aynı idarenin farklı organları arasında (belediye encümeni-imar müdürlüğü) olabilir. 'Usulde paralellik ilkesi', bir idari işlemi hangi usulle ve hangi makam tesis etmişse, o işlemin geri alınması, değiştirilmesi veya kaldırılmasının da aynı usul ve aynı makam tarafından yapılması gerektiğini ifade eden bir ilkedir. Bu ilkenin ihlali, yetki unsuru bakımından sakatlık yaratır. Örneğin, metinde verildiği gibi, bir bakanlık tarafından atanan bir memurun görevine valilikçe son verilmesi, işlemi yapan makam ile kaldıran makam farklı olduğu için 'usulde paralellik' ilkesine ve dolayısıyla yetki unsuruna aykırıdır.