Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) 194. maddede düzenlenen 'somutlaştırma yükü ve delillerin gösterilmesi' ilkesi, dava dilekçesindeki delil bildiriminde nasıl bir yansıması bulunmaktadır?

HMK Madde 194'e göre, 'Taraflar, dayandıkları vakıaları, ispata elverişli şekilde somutlaştırmalıdırlar, dayandıkları delilleri ve hangi delilin hangi vakıanın ispatı için gösterildiğini açıkça belirtmeleri zorunludur.' Bu ilke, dava dilekçesinde (HMK 119/1-f) ve cevap dilekçesinde (HMK 129/1-e) 'iddia edilen her bir vakıanın hangi delillerle ispat edileceği'nin belirtilmesi zorunluluğu ile somutlaşır. HMK gerekçesi, bu yükümlülüğün özellikle ispat konusunda davaların usul ekonomisi ilkesine uygun bir biçimde, makul bir sürede sonuçlanmasını hedeflediğini belirtir. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi'nin 04.07.2018 tarihli ve 2016/21429 E., 2018/8523 K. sayılı kararı, dava dilekçesinde dayanılmayan vakıaların mahkemece kusur olarak yüklenemeyeceğini, zira kanunda öngörülen istisnalar dışında hâkimin tarafların söylemediği şeyi kendiliğinden dikkate alamayacağını (HMK 25/1) vurgulamıştır. (HMK Madde 194, HMK Madde 119 (1)-(f), HMK Madde 129 (1)-(e), HMK Madde 25 (1); HMK Madde 119 Gerekçesi; Yargıtay 2. Hukuk Dairesi 04.07.2018, 2016/21429 E., 2018/8523 K.)