HMK Madde 140 (5) uyarınca, ön inceleme duruşmasında delil sunma yükümlülüğünün yerine getirilmemesinin hukuki sonuçları nelerdir ve bu hükmün 'somutlaştırma yükü' ilkesi ile ilişkisi nasıl yorumlanmalıdır?

HMK Madde 140 (5) (Değişik: 22/7/2020-7251/14 md.) uyarınca, 139. madde uyarınca yapılan ihtara rağmen dilekçelerinde gösterdikleri belgeleri sunmayan veya belgelerin getirtilmesi için gerekli açıklamayı yapmayan tarafın bu delillere dayanmaktan vazgeçmiş sayılmasına karar verilir. Bu hüküm, HMK'nın 119. maddesinde belirtilen 'somutlaştırma yükü' ilkesinin bir devamı ve yaptırımı niteliğindedir. 'Somutlaştırma yükü', tarafların dilekçelerinde iddia ettikleri her bir vakıayı hangi delille ispat edeceklerini açıkça belirtmelerini gerektirir (HMK 119/1-f). HMK 140/5, bu belirtilen delillerin belirli süre içinde sunulmamasının veya getirtilmesi için gerekli işlemlerin yapılmamasının, ilgili delile dayanma hakkından feragat edildiği şeklinde yorumlanacağını belirtir. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi'nin 31.05.2018 tarihli ve 2016/19522 E., 2018/7070 K. sayılı kararı, dava dilekçesinde tanık deliline dayanılmadığı takdirde, ön inceleme aşamasında verilen sürenin bu tanıkların bildirilmesi için sonuç doğurmayacağını ve bu tanık beyanlarının kusur belirlemesinde dikkate alınamayacağını belirtmiştir. Bu durum, delil gösterme ve sunma arasındaki sıkı bağı ve usul ekonomisi amacını vurgulamaktadır. (HMK Madde 140 (5); HMK Madde 119 (1)-(f); Yargıtay 2. Hukuk Dairesi 31.05.2018, 2016/19522 E., 2018/7070 K.)