Basit yargılama usulünün uygulandığı (HMK m.316) bir davada, mahkeme HMK m.150 uyarınca dosyanın işlemden kaldırılmasına karar vermiştir. Davacı, üç aylık süre içinde davayı yenilememiştir. Bu sürenin sonunda mahkemenin kendiliğinden 'davanın açılmamış sayılmasına' karar vermesi gerekirken, davacı bu süreden sonra yenileme talebinde bulunmuştur. Bu talep kabul edilebilir mi?

Hayır, kabul edilemez. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2016/1511 E., 2018/757 K. sayılı kararında da belirtildiği gibi, HMK m.150/5'teki üç aylık süre hak düşürücü bir süredir. Dosyanın işlemden kaldırıldığı tarihten itibaren üç ay içinde yenilenmeyen dava, bu sürenin dolduğu gün itibarıyla kendiliğinden açılmamış sayılır. Mahkemenin bu konuda bir karar vermesi, tespit edici niteliktedir. Üç aylık hak düşürücü süre geçtikten sonra yapılan yenileme talebinin hukuki bir geçerliliği yoktur ve mahkemece reddedilmesi gerekir. Davacının bu hakkı, sürenin dolmasıyla birlikte sona ermiştir.