HMK 382/2-b-2'de 'Gaiplik nedeniyle evliliğin feshi' çekişmesiz yargı işi olarak sayılmıştır. Bu hükmün, aile hukuku ve ölüm karinesi/gaiplik kurumları arasındaki ilişkiyi ve evliliğin feshi sürecinde mahkemenin rolünü açıklayınız.

HMK 382/2-b-2'de gaiplik nedeniyle evliliğin feshi çekişmesiz yargı işi olarak düzenlenmiştir. Bu durum, bir eşin gaipliğine karar verilmesinin ardından, evliliğin hukuki olarak sona erdirilmesi ihtiyacından kaynaklanır. Gaiplik kararı, bir kişinin ölüm tehlikesi içinde kaybolması veya uzun zamandan beri kendisinden haber alınamaması üzerine mahkeme kararıyla hukuken ölmüş sayılmasıdır (TMK 32). Gaiplik kararı kesinleştikten sonra, sağ kalan eşin evliliği feshetmek için açtığı dava çekişmesiz yargı niteliğindedir. Çünkü, burada bir 'çekişme'den ziyade, gaiplik kararının hukuki sonuçlarından biri olan evliliğin sona ermesi işleminin resmiyet kazanması söz konusudur. Mahkemenin rolü, gaiplik kararının varlığını ve yasal fesih şartlarının (örneğin gaiplik süresinin dolması) oluşup oluşmadığını denetlemek ve evliliğin feshine karar vererek hukuki durumu tesis etmektir. Bu, bireylerin medeni durumlarının güncel ve doğru bir şekilde tescil edilmesini sağlayarak hukuki güvenliğe katkıda bulunur. (HMK 382/2-b-2, TMK 32)