HMK 150. maddede tarafların duruşmaya gelmemesi durumunda dosyanın 'işlemden kaldırılmasına' karar verilmesi (HMK 150/1) ile 'davanın açılmamış sayılmasına' karar verilmesi (HMK 150/5) arasındaki usuli farklılıkları açıklayınız. Hukuki sonuçları açısından bu iki kararın önemi nedir?

HMK 150/1'e göre, usulüne uygun davet edilen tarafların duruşmaya gelmemesi veya gelip de davayı takip etmeyeceklerini bildirmeleri halinde 'dosyanın işlemden kaldırılmasına' karar verilir. Bu karar, davanın askıya alınması niteliğindedir; dava dosyası, yenileninceye kadar pasif hale gelir. Davanın hukuki varlığı devam eder, zamanaşımı kesintisi sürer. Hukuki sonuçları askıdadır. İşlemden kaldırma kararından sonra, HMK 150/4 uyarınca 3 ay içinde taraflardan birinin başvurusuyla dava yenilenebilir. Ancak, HMK 150/5'e göre, eğer dosyası işlemden kaldırılmış olan dava, 3 ay içinde yenilenmezse, sürenin dolduğu gün itibarıyla 'davanın açılmamış sayılmasına' karar verilir. Bu karar, davanın hukuki varlığının tamamen sona ermesi anlamına gelir; dava hiç açılmamış gibi kabul edilir (HMK 150/7). Bu durumda, dava açılmasıyla kesilen zamanaşımı yeniden işlemeye başlar ve hak düşürücü süreler korunmaz. Temel farklılık, 'işlemden kaldırma'nın geçici bir askıya alma, 'açılmamış sayılma'nın ise davanın hukuki varlığını tamamen sona erdiren kesin bir karar olmasıdır.