HMK 382/2-a-2'de 'Ad ve soyadın değiştirilmesi' çekişmesiz yargı işi olarak sayılmıştır. Ancak, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu ve ilgili Daireler, bu tür davalarda 'asliye hukuk mahkemelerinin görevli' olduğuna hükmetmektedir (Örn. Yargıtay 20. HD, E. 2016/5671, K. 2016/7423). Bu çelişkiyi 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu'nun 36. maddesi ve HMK 383. maddesi çerçevesinde değerlendiriniz.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #269162

HMK 382/2-a-2, ad ve soyadın değiştirilmesini açıkça çekişmesiz yargı işi olarak kabul eder. HMK 383 ise çekişmesiz yargı işlerinde görevli mahkemenin, aksine bir düzenleme bulunmadıkça, sulh hukuk mahkemesi olduğunu belirtir. Ancak, 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu'nun 36/1-a maddesi, nüfus kayıtlarına ilişkin düzeltme davalarının düzeltmeyi isteyen şahısların yerleşim yeri adresinin bulunduğu yerdeki görevli *asliye hukuk mahkemesinde* açılacağını hükme bağlamıştır. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu (Örn. E. 2013/18-464, K. 2013/1698 sayılı kararında) ve ilgili Daireler (Yargıtay 20. HD, E. 2016/5671, K. 2016/7423; Yargıtay 17. HD, E. 2014/1591, K. 2014/2198), 5490 sayılı Kanun'daki bu özel düzenlemeyi dikkate alarak, ad ve soyadı değişikliği davalarının asliye hukuk mahkemelerinin görevinde olduğuna karar vermektedir. Bu durum, genel düzenleme olan HMK 383 karşısında özel kanun hükmünün önceliği ilkesinin (lex specialis derogat legi generali) bir uygulamasıdır. Dolayısıyla, HMK 382'de çekişmesiz yargı olarak sayılsa da, özel bir kanunda yetkili mahkeme açıkça belirtilmişse, o mahkeme görevli olacaktır.