Yargıtay kararlarında, kolluk görevlilerinin 'yoklama biçiminde kontrol' ile 'arama' arasındaki sınırları belirlemedeki zorluklar ve hukuki sonuçları nelerdir?

Kolluk görevlilerinin 'yoklama biçiminde kontrol' (PVSK 4/A, Yönetmelik 27) ile 'arama' arasındaki sınırın belirlenmesi, hukuki sonuçları açısından kritik öneme sahiptir. 'Yoklama', giysiler çıkarılmaksızın elle yapılan yüzeysel bir kontroldür ve genellikle güvenlik amaçlıdır. Eğer bu kontrol sırasında silah veya tehlike oluşturan başka bir eşya bulunduğu yönünde yeterli şüphe oluşursa, ancak o zaman arama işlemine geçilebilir. Yargıtay, PVSK 4/A'daki yoklama yetkisinin kapsamını aşan (örn: mont astarının iç kısmında detaylı arama, çanta/valiz içi arama) her türlü işlemi 'arama' olarak kabul eder ve bu durumda adli arama kararı/emri alınması gerektiğini vurgular. Bu yasal dayanak olmadan yapılan 'arama'lar hukuka aykırı olur ve elde edilen deliller hükme esas alınamaz. Sınırın ihlali, keyfi müdahalelere ve temel hak ihlallerine yol açtığı için Yargıtay tarafından sıkı bir şekilde denetlenir (Yargıtay CGK 2016/569 E., 2018/376 K.; 2017/910 E., 2019/154 K.).