İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin, taraflar arasında tahkim şartı bulunduğuna dair verdiği usulden ret kararının kesinleşmesi, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2023/688 E. sayılı kararına göre hangi tür bir kesin hüküm teşkil eder ve bağlayıcılığı neyi kapsar?

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun ilgili kararına göre, bu karar hem 'şekli' hem de 'maddi' anlamda kesin hüküm teşkil eder. Şekli anlamda kesin hüküm, karara karşı olağan kanun yollarına başvurulamayacağı anlamına gelir. Maddi anlamda kesin hüküm (HMK m. 303) ise, aynı taraflar arasında, aynı dava sebebine dayalı olarak aynı konuda yeniden dava açılamayacağını ifade eder. Karara göre, mahkemenin usulden ret kararının gerekçesi olan 'taraflar arasında tahkim şartının varlığı' tespiti, hüküm fıkrası ile ayrılmaz bir bütünlük içindedir. Bu nedenle, sadece davanın reddedilmesi değil, bu redde yol açan tahkim şartının varlığı tespiti de kesin hükmün bağlayıcılığı kapsamındadır. Bu, daha sonraki bir davada tarafların 'tahkim anlaşması yoktur' iddiasında bulunmasını engeller.