HMK m. 107 kapsamında açılan bir belirsiz alacak davasında, dava dilekçesinde belirtilen asgari değer, tüketici hakem heyetinin zorunlu görev sınırı içinde kalıyorsa, mahkemenin izlemesi gereken usul nedir? Hukuk Genel Kurulu'nun 2017/2234 E., 2021/830 K. sayılı kararına göre, dava 'görevsizlik' nedeniyle mi, yoksa başka bir nedenle mi reddedilmelidir?

Hukuk Genel Kurulu'nun ilgili kararına göre, belirsiz alacak davasında dava dilekçesinde gösterilen asgari değer, o tarihteki tüketici hakem heyetinin zorunlu başvuru sınırının altındaysa, davacının öncelikle tüketici hakem heyetine başvurması bir dava şartıdır. Mahkemenin, yargılama sonunda alacağın daha yüksek çıkma ihtimaline binaen davaya devam etmesi, kanun koyucunun tüketici hakem heyetlerini zorunlu çözüm yeri olarak öngörmesinin amacını işlevsiz kılacaktır. Ancak, mahkemenin bu durumda vereceği ret kararının hukuki niteliği 'görevsizlik' değildir. Çünkü tüketici hakem heyetleri birer mahkeme olmadığından, mahkemeler ile aralarında yargı yolu veya görev ilişkisi bulunmaz. Bu durum, TKHK m. 68 uyarınca bir 'dava şartı' noksanlığıdır. Dolayısıyla, mahkeme davayı 'görevsizlik' nedeniyle değil, 'tüketici hakem heyetine zorunlu başvuru dava şartının yokluğu' nedeniyle usulden reddetmelidir. Bu, davanın doğru hukuki gerekçeyle reddedilmesini sağlar.