CMK madde 141'deki tazminat talep etme hakkı, 'yakalama veya tutuklama nedenleri ve haklarındaki suçlamalar kendilerine, yazıyla veya bunun hemen olanaklı bulunmadığı hâllerde sözle açıklanmayan' kişilere tanınmıştır. Bu hükmün 'hukuka aykırı tutuklama' kavramı içinde değerlendirilmesinin gerekçesi nedir?

Bu hüküm, bir yakalama veya tutuklamanın 'hukuka uygun' olabilmesi için sadece maddi şartların (suç şüphesi, delil vb.) değil, aynı zamanda usuli şartların da yerine getirilmesi gerektiğini vurgular. Kişiye yakalanma veya tutuklanma nedenleri ve suçlamaların derhal bildirilmesi, Anayasa'nın 19. maddesi ve AİHS'nin 5/2. maddesinde yer alan temel bir usuli güvencedir. Bu usuli şartın yerine getirilmemesi, özgürlük kısıtlamasını 'hukuka aykırı' hale getirir. Dolayısıyla, bu durumda oluşan zarar için tazminat hakkı doğar. Bu, Devletin usuli kurallara uymadaki sorumluluğunu ve bireylerin temel haklarının korunmasındaki titizliği gösterir. (CMK m. 141/1-g, Anayasa m. 19, AİHS m. 5/2)