Bir kamu görevlisi, rüşvet anlaşması çerçevesinde menfaati doğrudan kendisi için değil, üçüncü bir kişi veya bir tüzel kişilik (örneğin bir vakıf) lehine talep etmiş ve menfaat bu üçüncü kişiye sağlanmıştır. Bu durumda, menfaatin sağlandığı üçüncü kişi veya tüzel kişinin yetkilisinin cezai sorumluluğu nedir? TCK m. 252/6'ya göre açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #261500

Bu durum, TCK m. 252/6'da özel olarak düzenlenmiş ve rüşvet suçunun faillik kapsamını genişleten bir hükümdür. Bu fıkra, rüşvet ilişkisinden dolaylı olarak yararlanan kişilerin de cezai sorumluluğunu öngörmektedir. TCK m. 252/6 şu şekildedir: *“Rüşvet ilişkisinde dolaylı olarak kendisine menfaat sağlanan üçüncü kişi veya tüzel kişinin menfaati kabul eden yetkilisi, kamu görevlisi sıfatını taşıyıp taşımadığına bakılmaksızın, müşterek fail olarak cezalandırılır.”* Bu hükme göre, menfaatin sağlandığı üçüncü kişi veya tüzel kişilik yetkilisinin sorumluluğu şu koşullara bağlıdır: 1. **Sorumlu Kişi**: Sorumluluk, menfaatten yararlanan **üçüncü gerçek kişi** veya bir **tüzel kişilik ise, o tüzel kişilik adına bu menfaati kabul eden yetkilisine** aittir. Örneğin, bir vakıf lehine rüşvet istenmişse, o vakfın menfaati kabul eden başkanı veya yöneticisi sorumlu olur. 2. **Bilgi ve İrade Unsuru**: Üçüncü kişinin veya yetkilinin sorumlu tutulabilmesi için, kendisine sağlanan menfaatin bir rüşvet ilişkisinden kaynaklandığını **bilmesi ve bu menfaati bilerek kabul etmesi** gerekir. Rüşvet anlaşmasından habersiz olan ve kendisine yapılan bağışın veya sağlanan menfaatin kaynağını bilmeyen iyi niyetli üçüncü kişilerin cezai sorumluluğu doğmaz. 3. **Sorumluluk Türü**: Tıpkı aracı gibi, rüşvet ilişkisinden dolaylı menfaat sağlayan ve bunu bilerek kabul eden üçüncü kişi de suça 'yardım eden' olarak değil, **müşterek fail** olarak kabul edilir. Bu, kanun koyucunun, rüşvet ağının bir parçası olan ve suçtan nemalanan herkesi asli fail olarak gördüğünü ve aynı cezayla cezalandırmak istediğini gösterir. 4. **Kamu Görevlisi Olma Şartı**: Tıpkı aracıda olduğu gibi, menfaati kabul eden üçüncü kişinin veya tüzel kişilik yetkilisinin **kamu görevlisi sıfatını taşıyıp taşımadığına bakılmaz**. Sivil bir kişi veya bir dernek başkanı da bu fıkra kapsamında müşterek fail olarak sorumlu tutulabilir. **Örnek**: Bir belediye başkanının (kamu görevlisi), bir imar izni karşılığında iş insanından, başkanı olduğu spor kulübüne 1 milyon TL bağış yapmasını istemesi ve kulüp başkanının da bu paranın rüşvet ilişkisi çerçevesinde geldiğini bilerek kabul etmesi halinde; hem belediye başkanı (rüşvet alan), hem iş insanı (rüşvet veren), hem de kulüp başkanı (dolaylı menfaat sağlanan) TCK m. 252 kapsamında müşterek fail olarak cezalandırılır.