AİHM'e göre, uluslararası kamu hukuku açısından bir devletin yargı yetkinliği öncelikle nasıl belirlenir ve istisnai durumlar nelerdir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #260722

AİHM'e göre uluslararası kamu hukuku açısından bir devletin yargı yetkinliği öncelikle ülkeseldir. Ancak AİHM istisnai davalarda devletin Sözleşme'nin 1. maddesi uyarınca kendi ülke sınırları dışında yargı yetkisini kullanmasını kabul etmiştir. Bu istisnai durumlar arasında, taraf devletin adli makamlarının kendi ulusal kanunları sebebiyle (örneğin evrensel yargı yetkisi veya aktif/pasif şahsiyet ilkesi) yetki alanı dışında meydana gelen bir ölümle ilgili kendi ceza soruşturmasını veya davasını başlatması yer alır. Bu, yargısal yetki bağlantısı oluşturmak için yeterli sayılır. (Anayasa Mahkemesi 2022/53952 B. No., 10/5/2023 K. - AİHM İçtihadı)