TKHK m. 47 ve 48 uyarınca tanınan 14 günlük cayma hakkı süresi içinde, tüketicinin malı mutat (olağan) kullanımı sebebiyle meydana gelen değişiklik ve bozulmalardan sorumlu olmamasının hukuki anlamı nedir? 'Mutat kullanım' neleri kapsar?

Bu hükmün hukuki anlamı, tüketicinin, cayma hakkını kullanıp kullanmayacağına karar vermek için malı 'deneme ve gözden geçirme' hakkına sahip olduğudur. Bu hak, malın niteliğini, özelliklerini ve işleyişini anlamak için gerekli olan kullanımı kapsar. Tüketici, bu deneme sırasında malda meydana gelen ve kaçınılmaz olan küçük değişiklik ve bozulmalardan (değer kaybından) sorumlu tutulamaz. Eğer sorumlu tutulsaydı, cayma hakkı fiilen anlamsız hale gelirdi, çünkü kimse denediği bir ürün için değer kaybı ödemek istemezdi. 'Mutat (olağan) kullanım'ın kapsamı, malın niteliğine göre değişir ve dürüstlük kuralına göre belirlenir. Örnekler: - Bir kıyafeti satın alan tüketici, onu evde üzerine giyip deneyebilir. Bu deneme sırasında oluşan hafif bir kırışıklık, mutat kullanım kapsamındadır. Ancak, bu kıyafeti bir düğünde giyip, lekeleyip sonra iade etmeye çalışması mutat kullanımı aşar. - Bir cep telefonunu kutusundan çıkarıp, açıp, menülerini incelemek, birkaç arama yapmak mutat kullanımdır. Ancak, telefonu düşürüp ekranını kırmak veya içine özel programlar yükleyip sistemini bozmak mutat kullanımı aşar. - Bir elektrik süpürgesini, evde kısa bir süre çalıştırıp çekiş gücünü denemek mutat kullanımdır. Ancak, bu süpürgeyle tüm evi günlerce temizleyip, filtresini eskitip iade etmek mutat kullanımı aşar. Kısacası, mutat kullanım, bir mağazada ürünü denerken yapılabilecek eylemlere benzer bir deneme ve inceleme faaliyetidir. Bu sınırı aşan kullanımlar, tüketicinin cayma hakkını kaybetmesine veya maldaki değer kaybını karşılamasını gerektirebilir (bu konu yönetmelikle daha detaylı düzenlenir).