CMK m. 286/2(d)'de yer alan ve üst sınırı iki yıla kadar hapis cezasını gerektiren suçlarda BAM kararlarını kesin kılan hükmün, 17/10/2019 tarihli ve 7188 sayılı Kanunla eklenen 3. fıkra ile istisnalara tabi tutulmasının temel mantığı ve bu istisnaların ortak özelliği nedir?

Bu istisnaların getirilmesinin temel mantığı, belirli suç tiplerinin toplumsal ve siyasal hassasiyeti ile temel hak ve özgürlüklerle, özellikle de ifade özgürlüğü ile olan yakın ilişkisidir. Kanun koyucu, bu tür suçlarda Yargıtay'ın içtihat birliği sağlama ve hukuki öngörülebilirliği temin etme rolünün, yargılamanın hızla sonuçlandırılması amacından daha önemli olduğuna karar vermiştir. Bu istisnaların ortak özelliği şudur: - Bir kısmı, doğrudan doğruya ifade özgürlüğünün kullanım alanıyla ilgili suçlardır: Hakaret (TCK 125/3), halkı kin ve düşmanlığa tahrik veya aşağılama (TCK 216), Cumhurbaşkanına hakaret (TCK 299), Türk Milletini... aşağılama (TCK 301) gibi. Bu suçların unsurlarının yorumlanması, AİHM ve Anayasa Mahkemesi kararları ışığında sürekli bir değerlendirme gerektirir. Yargıtay denetimi, bu alanda yeknesak bir uygulama sağlamak için kritik öneme sahiptir. - Diğer bir kısmı ise, devletin güvenliği ve kamu düzeniyle ilgili, siyasi niteliği ağır basan suçlardır: Silahlı örgüt (TCK 314), suç işlemeye tahrik (TCK 214), kanunlara uymamaya tahrik (TCK 217) gibi. Bu suçlarda verilecek kararların geniş toplumsal etkileri olabilir. - Ayrıca, Terörle Mücadele Kanunu ve Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu'ndaki bazı suçlar da bu kapsama alınmıştır. Bu suçlar da benzer şekilde, temel haklar (toplantı ve gösteri hakkı) ile kamu güvenliği arasındaki hassas dengeye ilişkindir. Sonuç olarak, kanun koyucu, ceza miktarı düşük olsa bile, niteliği itibarıyla toplumda ve hukuk uygulamasında tartışmalara yol açan, temel hakların sınırlarının çizilmesinde önem arz eden bu suç tiplerinde, son sözü Yargıtay'ın söylemesini temin etmek amacıyla bu 'katalog suç' listesini oluşturmuş ve temyiz yolunu bu suçlar için açık tutmuştur.