Bir tüketici, bankadan çektiği konut kredisinin yanı sıra, bankanın zorunlu tutması üzerine bir hayat sigortası ve bir de ferdi kaza sigortası yaptırmıştır. TKHK Madde 38 (eski m. 29) bu durumu nasıl düzenlemektedir? Tüketicinin bu sigortaları iptal ettirme hakkı var mıdır?

TKHK Madde 38 (konut finansmanı) ve Madde 29 (tüketici kredileri), bu durumu açıkça yasaklamaktadır. Her iki madde de 'Tüketicinin yazılı veya kalıcı veri saklayıcısı aracılığıyla açık talebi olmaksızın kredi bağlantılı sigorta yaptırılamaz' hükmünü içerir. Ayrıca, Madde 38/3 'Konut finansmanı sözleşmesi, kredi ile ilgili olanlar hariç yan finansal ürün ve hizmetlerin satın alınması şartına bağlanamaz' demektedir. Bu hükümler uyarınca; 1) Zorunlu Tutma Yasağı: Banka, kredi vermeyi, kendi belirlediği sigortaların yapılması şartına bağlayamaz. Tüketicinin 'açık talebi' olmaksızın yapılan tüm sigortalar hukuka aykırıdır. 2) Bağlantılı ve Bağlantısız Sigorta Ayrımı: Konut kredilerinde, genellikle konutun kendisiyle ilgili olan DASK (Zorunlu Deprem Sigortası) ve konut sigortası, krediyle doğrudan bağlantılı kabul edilebilir. Hayat sigortası da, kredi borcunun teminatı olarak makul görülebilir. Ancak, olaydaki 'ferdi kaza sigortası' gibi kredi borcunun teminatıyla doğrudan ilgisi olmayan bir sigortanın zorunlu tutulması, açıkça 'yan finansal ürün ve hizmetlerin satın alınması şartına bağlanamaz' hükmüne aykırıdır. 3) Tüketicinin Hakları: Tüketici, rızası dışında veya zorunlu tutularak yapıldığını iddia ettiği bu sigorta poliçelerinin iptalini ve ödediği primlerin iadesini talep edebilir. Bunun için öncelikle bankaya, ardından Tüketici Hakem Heyeti veya Tüketici Mahkemesi'ne başvurabilir. Ayrıca, hayat sigortası yaptırmak istese bile, bunu dilediği sigorta şirketinden yaptırma hakkına sahiptir ve banka, teminatları eşdeğer olduğu sürece bu poliçeyi kabul etmek zorundadır (m. 38/2).