Bir davada, aleyhine hüküm verilen taraf, yargılama sırasında elinde olmayan nedenlerle elde edemediği, davanın sonucunu değiştirecek nitelikte bir belgeyi hükmün kesinleşmesinden sonra ele geçirmiştir. Bu durum HMK m. 375'e göre bir yargılamanın iadesi sebebi midir? Bu talebin kabulü için belgenin taşıması gereken nitelikler nelerdir? Yargıtay 5. Hukuk Dairesi'nin 2016/16301 E., 2017/11715 K. sayılı kararındaki yaklaşımı da dikkate alarak açıklayınız.

Evet, bu durum HMK m. 375/1-ç'de açıkça sayılan bir yargılamanın iadesi sebebidir. Bu fıkra, 'Yargılama sırasında, aleyhine hüküm verilen tarafın elinde olmayan nedenlerle elde edilemeyen bir belgenin, kararın verilmesinden sonra ele geçirilmiş olması'nı düzenler. Bu talebin kabulü için belgenin taşıması gereken nitelikler şunlardır: 1. **Yeni Olma:** Belge, önceki yargılama sırasında mahkemenin bilgisi dışında olmalı ve değerlendirilmemiş olmalıdır. 2. **Elde Edilememe Sebebi:** Tarafın, bu belgeyi yargılama sırasında 'elinde olmayan nedenlerle' elde edememiş olması gerekir. Bu, tarafın kusuru olmaksızın belgeye ulaşamamış olması anlamına gelir. Örneğin, belgenin varlığından haberdar olmamak veya resmi bir kurumdan istenmesine rağmen süresinde gönderilmemesi gibi. 3. **Karara Etkili Olma:** Ele geçirilen belgenin, davanın esasına etki edecek ve kararın sonucunu değiştirecek güçte ve nitelikte olması gerekir. Eğer bu belge yargılama sırasında mevcut olsaydı, mahkemenin farklı bir karar vereceğinin kuvvetle muhtemel olması aranır. Yargıtay 5. Hukuk Dairesi'nin 2016/16301 E., 2017/11715 K. sayılı kararında, kamulaştırmayı yapan davalı belediyenin, kamulaştırmaya ilişkin belgelerin yeni ele geçirildiği iddiasıyla yargılamanın iadesini istemesi hukuka uygun bulunmamıştır. Çünkü bu belgeler zaten idarenin kendi bünyesinde bulunan veya bulunması gereken belgelerdir. Bu belgelerin 'elde olmayan sebeplerle ele geçirilemeyen belge' olarak kabulü mümkün değildir. Bu karar, 'elde olmayan neden' şartının ne kadar sıkı yorumlandığını göstermektedir. Tarafın kendi kusuru, ihmali veya denetim alanındaki bir eksiklik nedeniyle elde edemediği belgeler, bu madde kapsamında yargılamanın iadesi sebebi oluşturmaz.