İYUK Madde 15/5'te yer alan '1 inci fıkranın (d) bendine göre dilekçenin reddedilmesi üzerine, yeniden verilen dilekçelerde aynı yanlışlıklar yapıldığı takdirde dava reddedilir' hükmünün idari yargılamadaki işlevi nedir? Bu hükmün hak arama hürriyeti ve usul ekonomisi dengesini nasıl sağladığını açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #258746

İYUK Madde 15/5'te yer alan bu hüküm, davacıya dilekçe eksikliklerini gidermesi için tanınan sürenin (15/1-d bendi uyarınca 30 gün) sonrasında, aynı eksikliklerin veya yanlışlıkların tekrar etmesi durumunda davanın doğrudan reddedilmesini öngörür. **İşlevi:** Bu hükmün temel işlevi, idari yargılamada usul kurallarına riayeti sağlamak, yargılamanın gereksiz yere uzamasını engellemek ve usul ekonomisi ilkesini gerçekleştirmektir. - **Usul Kurallarına Saygı:** İdari yargılama, belirli şekil ve usul kurallarına tabidir. Davacının bu kurallara uyması beklenir. Hüküm, usul kurallarının ciddiyetini ve davacının bu kurallara uyma yükümlülüğünü pekiştirir. - **Yargılamanın Hızlandırılması:** Eğer davacı, kendisine tanınan düzeltme süresine rağmen aynı hataları tekrar ediyorsa, bu durum yargılamanın gereksiz yere uzamasına neden olur. Hüküm, bu tür durumları engelleyerek yargısal süreçlerin etkinliğini ve hızını artırır. - **Sürekli Düzeltme Mekanizmasının Engellenmesi:** Davacının, eksik veya yanlış düzenlenmiş dilekçeleri sürekli olarak sunarak yargılamayı aksatmasını önlemeyi amaçlar. **Hak Arama Hürriyeti ve Usul Ekonomisi Dengesi:** Bu hüküm, bir yandan Anayasa'nın 36. maddesindeki hak arama hürriyeti ni güvence altına alırken, diğer yandan bu hürriyetin sınırsız olmadığını ve belirli usul kurallarına riayet edilmesi gerektiğini vurgular. İlk başta (15/1-d) davacıya bir düzeltme imkanı sunularak hak arama özgürlüğü korunur. Ancak, bu fırsatın kötüye kullanılması veya tekrar eden özensizlik durumunda, yargılamanın verimliliği ve usul ekonomisi ön plana çıkarak davanın reddine karar verilir. Bu, adil yargılanma hakkının temel bir parçası olan usul kurallarına uyma yükümlülüğünün bir yaptırımıdır.