TCK m. 52/4'e göre adli para cezasının taksitlendirilmesine karar verildiğinde bu durum hükümde belirtilmelidir. Peki, hakimin bu takdiri kullanırken, sanığın ekonomik durumunu araştırması zorunlu mudur? Mahkemenin hiçbir araştırma yapmadan taksitlendirme talebini reddetmesi hukuka uygun mudur?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #258595

Hakimin, sanığın ekonomik ve şahsi hallerini araştırması bir zorunluluktur. TCK m. 52/4, hakimin bu takdiri kullanırken keyfi davranmasını engellemek için 'ekonomik ve şahsi hallerini göz önünde bulundurarak' ifadesini kullanmıştır. Bu, hakime bir araştırma yükümlülüğü getirir. Bu araştırma, duruşmada sanığa doğrudan sorularak, nüfus ve adli sicil kayıtlarından, dosyaya yansıyan diğer bilgi ve belgelerden veya gerekirse basit bir sosyal-ekonomik durum araştırması yaptırılarak yerine getirilebilir. Mahkemenin, sanığın taksitlendirme talebi karşısında, onun ekonomik durumu hakkında hiçbir değerlendirme yapmadan veya bu konuda soyut gerekçelerle (örn: 'suçun niteliği gereği') talebi reddetmesi hukuka aykırı olur. Yargıtay, bu tür kararları 'yetersiz gerekçe' ve TCK m. 52/4'ün amacına aykırılık nedeniyle bozabilmektedir. Kararda, sanığın ekonomik durumunun neden taksitlendirmeye elverişli görülmediğinin somut olarak açıklanması gerekir.