Bir idari işlem, hem 'açıkça hukuka aykırı' hem de 'uygulanmakla etkisi tükenecek' nitelikte ise, mahkeme YD kararı verirken idarenin savunmasını beklemek zorunda mıdır? Bu usulün amacı nedir?

Hayır, beklemek zorunda değildir. İYUK m. 27/2, bu durumu özel olarak düzenlemiştir. İşlem 'uygulanmakla etkisi tükenecek' nitelikte ise (örneğin, bir binanın ertesi gün yıkılmasına ilişkin karar), mahkeme, adaletin gecikmesini ve telafisi imkansız bir sonucun doğmasını önlemek amacıyla, 'idarenin savunması alınmaksızın' da yürütmenin durdurulmasına karar verebilir. Ancak bu karar geçicidir. Kararda, 'savunma alındıktan sonra yeniden karar verilmek üzere' kaydı yer alır. İdarenin savunması geldikten sonra mahkeme, YD talebini yeniden esastan inceler ve nihai YD kararını (kabul veya ret) verir. Bu usulün amacı, hak arama özgürlüğünü fiilen anlamsız kılacak durumları acilen önlemektir.