HMK m. 375/1-ı'da düzenlenen yargılamanın iadesi sebebi olan 'çelişkili kesin hükümler' durumunda, hangi hükmün iptali istenir ve neden?

HMK m. 375/1-ı'ya göre, tarafları, konusu ve sebebi aynı olan bir davada verilen kesinleşmiş bir hükme aykırı olarak, ikinci bir davada yine kesinleşmiş bir hüküm verilmesi halinde yargılamanın iadesi istenebilir. Bu durumda, 'ikinci hükmün' iptali talep edilir. Bunun nedeni 'kesin hüküm' (res judicata) ilkesidir. İlk kesinleşen hüküm, taraflar arasında hukuki bir gerçeklik yaratır ve aynı konuda yeniden dava açılmasını engeller (kesin hüküm itirazı). İkinci davanın aslında hiç açılmaması veya açılmışsa bile kesin hüküm nedeniyle reddedilmesi gerekirdi. Mahkemenin bu durumu gözden kaçırarak verdiği ikinci karar, kesin hüküm ilkesini ihlal ettiği için hatalıdır. Bu nedenle yargılamanın iadesi yoluyla ortadan kaldırılması gereken, zamansal olarak sonraki olan ikinci hükümdür. Yargıtay 8. Hukuk Dairesi'nin 2017/2150 sayılı kararında da bu ilke vurgulanmıştır.