TCK m. 3'teki orantılılık ilkesi, failin 'güleniği amaç ve saik' (TCK m. 61/1-g) kriterinin değerlendirilmesini nasıl etkiler?

Orantılılık ilkesi, failin güttüğü amaç ve saikin, fiilin haksızlık içeriğiyle uyumlu bir şekilde cezaya yansıtılmasını gerektirir. Hakim, bu kriteri değerlendirirken, amacın veya saikin ne kadar kınanabilir veya ne kadar mazur görülebilir olduğunu dikkate almalıdır. - **Ağırlaştırıcı Neden:** Örneğin, suçu sırf zevk için, ırkçı bir nefretle veya küçük bir menfaat için büyük bir zarara yol açma amacıyla işleyen failin saiki, fiilin ağırlığını artırır ve temel cezanın alt sınırdan uzaklaştırılmasını haklı kılar. - **Hafifletici Neden:** Failin suçu, yoksulluk, çaresizlik veya ailesini koruma gibi daha az kınanabilir bir saikle işlemesi, fiilin haksızlık içeriğini azaltabilir. Bu durum, temel cezanın alt sınırdan veya alt sınıra yakın belirlenmesini gerektirebilir. TCK m. 3, bu sübjektif unsurların cezaya adil ve orantılı bir şekilde yansıtılmasını temin eder.